शरणं प्रपद्ये -Notes

शरणं प्रपद्ये -Notes

                                      प्रथमः पाठः-शरणं प्रपद्ये 

१. एकवाक्येन उत्तरं लिखत । 
१. शर्वसुतः कः?                      = शर्वसुतः गणेशः

२. काश्मीरपुरवासिनी का ?             = काश्मीरपुरवासिनी शारदा।

३. मुकुन्दः कुत्र शयनं करोति         = मुकुन्दः वटस्य पत्रस्य पुटे शयनं करोत 
४. अर्हन् कः ?                       = अर्हन्  बुद्धः अथवा ज्ञानी।


२. संयोज्य लिखत । 
      अ                आ

१. गणेशः          काश्मीरपुरवासिनी    = २

२. शारदा          श्रीकृष्णः          = ३

३. मुकुन्दः         शीघ्रवरप्रदः         = १


३. वाक्यं रचयत । 
१. नमः            = शिवाय नमः। गुरवे नमः

२. त्वाम्          = देवः त्वां रक्षतु।

३. पुत्रः            = दशरथस्य पुत्रः रामः।

४. वन्दे            = अहं देवं वन्दे


४. चतुर्थं पदं लिखत । 
१. काश्मीरपुरवासिनी – शारदा :: सर्वगणाधिपः  = गणेशः।

२. करः - हस्तः               :: मुखम्       = वदनम्, आननम्॥
३. बालम् – द्वितीयाविभक्तिः    :: वटस्य         =  षष्टीविभक्तिः।


५. समानार्थकपदं लिखत । 

१. विघ्नः =  अन्तरायः                 २. इन्दुः    =  चन्द्रः

३. नभः =   आकाशः                ४.अरविन्दम् = कमलम्


६. विरुद्धार्थकपदं लिखत ।। 
१. शीघ्रम् × मन्दम्                   २. धीरः × भीरुः         ३.निन्दा × स्तुतिः

. अन्यलिङ्गपदं लिखत । 
१. तस्मै - तस्यै                       २. देवः - देवी           ३. बाल: - बाला

समूहेतरपदं लिखत । 
१. गणाधिपःविघ्नेश्वरःमहेशः, गणेश:        = महेशः

२. नमस्तेप्रपद्येप्रार्थयेस्मरामि             = नमस्ते

३. नमःरामःबालःपुत्रः                  = नमः

. रेखाकितपदमाधारीकृत्य प्रश्नवाक्यनिर्माणं कुरुत ।
१. शीघ्रवरप्रदाय नमो नमः।       = कस्मै नमो नमः?

२. मुकुन्दं मनसा स्मरामि ।      = मुकुन्दं केन स्मरामि ?

३. बुद्धं शरणं गच्छामि।           =  कं शरणं गच्छामि?


Last modified: Friday, 18 June 2021, 12:43 AM